چښی
د تلفظ: چښی (čṣ̌ī)
د ډول: نوم (اسم)
د جنس: مونث (ښځینه)

معنی/تعریف:
۱. یوه څښاک یا مشروب چې د الکول لرونکی وي، لکه شراب، بیرا، یا نور الکولي څښاکونه.

• مثال: په میلمستیا کې یې چښی وړاندې کړه.

مترادفونه:

• شراب
• الکولي څښاک
• مسکر

متضادونه:

• اوبه
• غیر الکولي څښاک

نوټ: دا کلمه په عمومي توګه د الکولي څښاکونو لپاره کارول کېږي او په پښتو ادبیاتو کې هم ورڅخه ګټه اخیستل شوې ده.

څښی
څښل فعل (څښی، څښي، څښو، څښئ)
مانا:

1. تړل، څښل (په خوله یا په وسيله شيان خوړل)

   • مثال: هغه اوبه څښي. (هغه اوبه ښي.)
   • مثال: چای څښل. (چای تړل.)

2. څښاک (د څښلو عمل)

   • مثال: د څښلو وخت.

مترادف: تړل، څښاک کول
متضاد: خوړل (خوړل د جامد خوراک لپاره کارول کېږي)

نوټ: په پښتو کې "څښل" عموماً د اوبو، چای، څښاکونو او نورو مايعاتو لپاره کارول کېږي.

بول

معنی:

• نر غوا (nar ghwa) - د غوايي نر ځناور
• سړی (saṛay) - زړور، قوي او با اراده سړی
• بازار ته مثبت نظر لرل (bazaar ta mosbat nazar laral) - په بازار کې د پورته کیدو تمه لرل
• چټل (chaṭal) - بې ګټې خبرې کول

مثالونه:

• دا بول ډېر قوي دی. (This bull is very strong.)
• هغه په حقیقت کې یو بول دی. (He is truly a bull [strong man].)
• د سهام بازار بول دی. (The stock market is bullish.)
• مه چټل کوه. (Don't talk nonsense.)

مترادفونه:

• نر غوا (nar ghwa)
• ښکر (shkar)
• زړور (zṛor)
• قوي (qawi)

Veal
ویل

تعریف:
ویل د ځوانې غوايي (معمولاً د ۲۰ اونیو څخه تر ۳ میاشتو پورې) غوښه ده. دا غوښه د نورو غوايي غوښو په پرتله نرمه، سپینه او خوندورې وي.

استعمال:
ویل په اروپايي پخلیزو ډولونو کې ډیر کارول کېږي، لکه د ویل اسکالوپ، ویل پارمیجانا او ویل کوردون بلو په څیر خواړو کې.

نور معلومات:

• د ویل تولید معمولاً د غوايي د ځوانو وړوکو څخه تر لاسه کېږي.
• په ځینو کلتورونو کې د اخلاقي دلایلو له امله د ویل کارول بحث پارونکی موضوع ده.

مهر

د مهر معنی:
۱. د لمر نوم (په پښتو کې)
۲. مينه، محبت، مړانه
۳. د لاسليک ځای، مهر/مُهر (د سندونو او اسنادو لپاره)
۴. د واده په مهال ښځې ته ورکول کېږي (د مهريې په توګه)

مثالونه:

• مهر راغی = لمر راغی (لمر ختلی)
• زما له مهر سره یې واده کړ = زما له خوښۍ/مينې سره یې واده کړ
• دا سند مهر لري = دا سند لاسلیک/مهر لري

نږدې توري: محبت، لمر، نښان، لاسلیک

disgrace
پښتو:

• بې عزتي (be-izzati)
• رسوایي (raswāyī)
• شرم (sharm)
• بې حرمتي (be-hurmati)

لارښوونې:
دا کلمه د بې عزتي، رسوایي، یا د شرم وړ حالت په مانا کارول کېږي.

ګلې شاه

معنی:

• د ګلانو پاچا، د ګلانو شهزاده
• یو ډیر ښکلی او ځلاند ځوان
• یو نوم چې د ځوانانو په ویاړ او ښکلا دلالت کوي

مثال:

• هغه ګلې شاه دی، هرچا زړه ښکوي.

ازلان اللّٰه

معنی:
الله تعالی ازل کې (تل تر تله) وي، هغه له ازله پېژندل شوی او موجود دی، هغه ته نه پیل شته او نه پای.

توضیح:
دا عبارت د الله جل جلاله د ازليت او ابدیت بیانوي. "ازلان" د "ازل" څخه اخستل شوی چې د وخت د پیل یا شروع په معنی دی، خو په الهیات کې د الله تعالی لپاره کارول کېږي چې هغه له تلې څخه دی، هغه ته کوم پیل نه دی او تل به وي. په ساده ډول، الله تعالی له ازله موجود دی او به همېشه وي.

مترادف:

• قِدیم
• اَزَلي
• لامُتناہي
• دائم

متضاد:

• حادث (نوی رامنځته شوی)
• فاني
• زوال منونکی

مثال:

• د الله تعالی ازليت د هغه د صفاتو څخه دی، ځکه هغه ازلان اللّٰه دی.

ازلان
معنی:
۱. د ځمکې د پورتني پوړ د یوې برخې په توګه چې د ډبرو، خاورې او عضوي موادو څخه جوړه وي او د نباتاتو د ودې لپاره کارول کېږي.
۲. د یوې ځانګړې سیمې طبیعي ځمکنۍ برخه (لکه: غرنۍ ازلان، ډګرازلان).
۳. (استعاري) د یوې ځانګړې فعالیت یا دندې ساحه یا حوزه (لکه: د علم ازلان).

مثالونه:

• دا سیمه ډېره حاصلخیزه ازلان لري.
• هغه د هنر په ازلان کې ډېر نامتو دی.

مترادف: خاوره، ځمکه، مځکه، ساحه.

برګو
د برګو معنی:
۱. په انګلیسي کې: Bargu (د یوې ځانګړې ځمکې یا سیمې نوم)
۲. په پښتو کې: دا یو ځانګړی نوم دی چې د یوې ځمکې، کلی، یا سیمې لپاره کارول کېږي. په ځینو مواردو کې، دا د یوې تاریخي یا جغرافیې سیمې په توګه هم یادېږي.
۳. مثالونه:

• په جمله کې: "برګو یوه زړه سیمه ده."
• توضیح: دا نوم ښايي د افغانستان، ایران، یا نورو سیمو په اړه وي.

NULL